De eerste periode van het schooljaar zit erop. Ik ga ervanuit dat de missie hangt, samen met de bouwstenen die jullie met elkaar gemaakt hebben. Ik vermoed dat dit met enthousiasme gemaakt is, de eerste weken. En dan… glijdt de drukte van methodes, toetsen, oudergesprekken en tien-minuten gesprekken je klaslokaal in. En opeens betrap je jezelf erop: “O ja, de missie!” Hij hangt er nog. Maar leeft hij ook nog?
Een vraag die regelmatig gesteld wordt tijdens teamtrainingen is: “Ik wil de missie en bouwstenen levend houden, maar ik vind het lastig om er in de dagelijkse hectiek aandacht aan te blijven geven. Hoe doe je dat zó, dat het niet voelt als iets extra’s?”
Hoe kun je het werken met de missie, de bouwstenen en de T-kaarten verweven in de gesprekken, de complimenten, de routines, de kleine momenten van de dag.
Disclaimer: Omdat het gaat over aanleren van nieuw gedrag (het zit nog niet in jouw routines) zul je jezelf dagelijks moeten herinneren. Zet het in je dag planning!
“Wat je aandacht geeft;
groeit”
Hieronder een paar ideeën:
1. Kies voor kleine momenten van reflectie
Wil je de missie en bouwstenen levend houden, begin dan met kleine, bewuste momenten.
Bijvoorbeeld aan het begin van de dag in de kring:
Wat willen we vandaag extra laten zien van onze missie?
Of aan het einde van de dag:
Wat ging goed vandaag als we kijken naar onze bouwstenen?
Soms is één leerling die iets deelt al genoeg om de toon te zetten.
Wie kan een voorbeeld van zichzelf geven wat past bij onze bouwstenen?
Ik hoorde laatst een leerling zeggen: “Vandaag hielp ik iemand die verdrietig was, dat past bij onze missie ‘we zorgen voor elkaar’.” Zo’n uitspraak maakt de missie voelbaar.
Door de aandacht te vestigen op de bouwstenen, zul je merken dat leerlingen het bijbehorende gedrag steeds vaker zelf gaan benoemen. En dat is precies wat je wilt: eigenaarschap.
2. Spreek de taal van de missie
De missie leeft in wat je zegt en hoe je reageert.
Zeg niet: “We luisteren niet goed.”
Zeg wél: “Hé, helpt dit ons bij onze missie? Hoe zou het anders kunnen?”
Door deze taal consequent te gebruiken, leren kinderen dat de missie geen losstaand project is, maar een richtingwijzer. Een leerkracht vertelde me dat haar leerlingen na een paar weken zelf begonnen te zeggen: “Juf, dit past niet bij onze bouwsteen ‘we zijn aardig voor elkaar’.”
Dan weet je: het leeft.
Ook krachtig: verbind complimenten aan de missie.
In plaats van “Goed zo!”, zeg:
“Wat fijn dat je even hielp zonder dat ik het vroeg – dat past helemaal bij onze bouwsteen ‘we helpen elkaar’.” Zo versterk je positief gedrag en geef je betekenis aan wat je ziet gebeuren.
3. Zet leerlingen aan het stuur
Een missie leeft pas echt als leerlingen er mede-eigenaar van zijn. Zo kwam laatst iemand op het idee om een bouwstenen-bingo te maken.
Denk aan een kaart met vakjes met daarop concreet gedrag, zoals:
🟩 “Ik bood mijn excuses aan.”
🟩 “Ik gaf iemand een compliment.”
🟩 “Ik luisterde naar iemand die iets vertelde.”
Elke keer als de klas dit gedrag ziet of hoort, wordt er een vakje doorgestreept. Bij een volle rij mag iemand Bingo roepen (of niet als je dit te onrustig vindt 😃). Een speelse manier om gedrag zichtbaar te maken én de missie levend te houden.
De mooiste gesprekken ontstaan als kinderen zelf voorbeelden aandragen van elkaar:
“Ik zag dat Sam iemand hielp met opruimen, dat hoort bij onze bouwsteen!”
“Mag ik dat vakje afstrepen, juf?”
Zo wordt de bingo geen spelletje, maar een ritueel van erkenning — een moment waarop kinderen elkaar zien en waarderen.
4. Maak de missie zichtbaar in de klas
Wat je aandacht geeft, groeit. Hang de missie niet alleen op, maar laat haar zien in het dagelijks leven. Een paar ideeën:
- Maak een missie-muur met foto’s van de klas waarin jullie gedrag laten zien dat past bij de bouwstenen.
- Laat kinderen wekelijks een complimentenkaart schrijven: “Ik zag jou iets doen wat past bij onze missie.”
- Gebruik een missie- of bouwstenenboekje waarin leerlingen wekelijks kort reflecteren.
5. Houd het klein, maar consequent
De missie leeft niet door wat er op papier staat, maar door wat jij elke dag kiest om aandacht aan te geven. Een korte vraag aan het eind van de dag, een compliment, een glimlach — het zijn de kleine dingen die het verschil maken. En weet je wat het mooie is? Je hoeft het niet allemaal alleen te dragen. Als leerlingen merken dat de missie echt van hen is, gaan ze het van jou overnemen. Dan hoor je ineens: “Juf, dit helpt ons om onze missie te bereiken.”
En dan weet je: het werkt.
Werk elke dag aan een fijne sfeer
De missie en bouwstenen zijn geen extra taak. Ze zijn de basis onder alles wat je doet.
Door ze dagelijks te verweven in wat er al is, geef je betekenis aan gedrag, vergroot je eigenaarschap en bouw je stap voor stap aan een groep waarin kinderen weten:
Wij doen dit samen. Kies een tip uit, zet hem dagelijks in je agenda en train jezelf om door de bril van missie, bouwstenen en T-kaarten te kijken. Voer regie!!!
Met een verschillige groet,
Jelly
Goed nieuws!!!!
27 januari 2026 starten we een nieuwe opleidingsgroep 💃🏼 in Lelystad
Wil jij ook graag Specialist Klasse(n)Kracht worden?
Er zijn nog 4 plekken beschikbaar!